Mersin Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Özlem Zeliha Sert, 1-30 Kasım Pankreas Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında yaptığı açıklamada, sarılık, açıklanamayan kilo kaybı ve devam eden karın ağrısı gibi belirtilerde hekime başvurulması gerektiğini vurguladı.
Pankreas kanserinin belirtileri, risk faktörleri ve tedavi yöntemleri hakkında bilgi veren Doç. Dr. Özlem Zeliha Sert, hastalığın erken dönemde başka rahatsızlıklarla karışabilen şikâyetlere neden olabildiğine dikkat çekti.
Midenin arkasında, karın içinde derin bir bölgede bulunan pankreasın sindirim enzimleri ürettiğini belirten Sert, bu organın aynı zamanda insülin ve glukagon hormonlarıyla kan şekerinin düzenlenmesinde görev aldığını anlattı. Sert, pankreas kanserinin en sık görülen türünün, pankreas kanallarını döşeyen hücrelerden gelişen duktal adenokarsinom olduğunu ifade etti.
Sarılık ve açıklanamayan kilo kaybına dikkat
Pankreasın derin yerleşimi ve belirtilerin hastalığa özgü olmaması nedeniyle tanının güçleşebildiğini belirten Sert; iştahsızlık, karın ağrısı, bulantı ve halsizlik gibi yakınmaların farklı hastalıklarda da görülebildiğini söyledi.
Ciltte ve göz aklarında sararma, kaşıntı, açıklanamayan kilo kaybı, şiddetli veya devam eden karın ağrısı, idrar renginde koyulaşma ve dışkı renginde açılmanın dikkate alınması gereken belirtiler arasında olduğunu kaydeden Sert, şu uyarıda bulundu:
“İlla ki bu semptomlar pankreas kanseri demek değildir. Başka hastalıklarla da karışabilir. Ancak mutlaka bir hekimle randevu oluşturup muayene olunması gerekmektedir.”
Risk faktörü bulunması, mutlaka kanser gelişeceği anlamına gelmiyor
İleri yaş, obezite, tütün kullanımı, kronik pankreatit, ailede pankreas kanseri öyküsü ve bazı kalıtsal hastalıkların risk faktörleri arasında yer aldığını belirten Sert, yeni başlayan diyabetin de dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bu faktörlerin bulunmasının kişide mutlaka pankreas kanseri gelişeceği anlamına gelmediğini vurgulayan Sert; tütün kullanımının bırakılmasının, fazla kiloların verilmesinin, sağlıklı ve dengeli beslenmenin riskin azaltılmasına yardımcı olabileceğini söyledi. Sert, hastalığın gelişmesini kesin olarak önleyen bir yöntem bulunmadığını da belirtti.
Herkes için rutin tarama gerekmiyor
Ortalama risk grubundaki, belirti göstermeyen kişiler için rutin pankreas kanseri taramasının önerilmediğini anlatan Sert, aile öyküsü veya kalıtsal nedenlerle yüksek risk taşıyan kişilerin tarama gereksinimini hekimleriyle değerlendirmesi gerektiğini kaydetti.
Şüpheli bulguların varlığında hastanın şikâyetlerinin, genel sağlık geçmişinin ve aile öyküsünün birlikte değerlendirildiğini belirten Sert, fizik muayene ve kan tetkiklerinin ardından bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans görüntüleme ve gerektiğinde endoskopik ultrasondan yararlanılabildiğini aktardı. Gerekli durumlarda biyopsiyle alınan doku örneğinin patolojik incelemesiyle tanının kesinleştirildiğini ifade etti.
Tedavi hastaya ve hastalığın evresine göre belirleniyor
Tedavi planlamasında tümörün yerleşiminin, yaygınlığının, cerrahi olarak çıkarılabilirliğinin ve hastanın genel sağlık durumunun belirleyici olduğunu söyleyen Sert, uygun hastalarda tümörün çıkarılması amacıyla ameliyat planlanabildiğini belirtti.
Tedavi sürecinde hastalığın durumuna göre kemoterapi ve seçilmiş durumlarda radyoterapiden de yararlanılabildiğini aktaran Sert, bu yöntemlerin uygun hastalarda ameliyat öncesinde veya sonrasında uygulanabildiğini ifade etti.
Mersin Üniversitesi Genel Cerrahi Departmanında pankreas kanserine yönelik cerrahi yöntemlerin uygulandığını belirten Sert, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Son olarak pankreas kanseri ile ilgili farkındalık, riskleri tanıma, şikâyetler devam ettiğinde zamanında sağlık kuruluşuna başvurmakla başlar.”





