Tarihî kaynaklara göre 12. ve 13. yüzyıllarda hüküm süren Kraliçe Tamara döneminde Gürcü Krallığı, Kafkasya'nın en güçlü devletlerinden biri hâline geldi. Krallığın sınırları bugünkü Gürcistan'ın yanı sıra Doğu Anadolu'nun bazı bölgelerine kadar uzanıyordu. Bu nedenle Posof ve çevresinin de o dönemde Gürcü kültürü ve mimarisinin etkisi altında kaldığı biliniyor. İlçede günümüze ulaşan çok sayıdaki tarihî yapı da bu geçmişin izlerini taşıyor.

Yüzyıllardır çözülemeyen gizemlerden biri olan Gürcü Kraliçesi Tamara'nın mezarının nerede bulunduğu sorusu yeniden gündeme geldi. Bölge halkı arasında uzun yıllardır anlatılan rivayetlere göre, Kraliçe Tamara'nın mezarının Ardahan'ın Posof ilçe sınırlarındaki Kesikkayalar bölgesindeki mağaralarda olduğu iddia ediliyor.

Posof'a bağlı Yolağzı köyündeki Kesikkayalar bölgesinde incelemelerde bulunan Ardahan İl Kültür ve Turizm Müdürü Uğur Dede, 2024 yılında yapılan yüzey araştırmalarında bölgede Orta Çağ dönemine ait çok önemli kalıntılar bulunduğunu söyledi.

Dede, ''Rivayet odur ki kraliçe Tamara bu bölgeden geçerken peşinde İran birlikleri Kesikkayalar bölgesinde bulunan bu tüneli kapatıyorlar. Ve onlar için önemli bir şahsiyet olan Tamara burada ölüyor. Sadece bu değil; bu bölge Orta çağ dönemine ait bir bölge. Kesikkayalar bölgesinde açık mağaralar, bir diğer adı nöbetçi mağalar dediğimiz yerde yapılan incelemelerde sütunlar tespit edildi. 2024 yılında Ardahan Üniversitesi iş birliğiyle yapılan yüzey araştırmasında o bölgede Orta Çağ dönemine ait çok önemli kalıntılar bulundu. Bunların doğal olması mümkün değil. Dolaysıyla bu alan üzerinde yeni bir çalışma, destinasyon olarak kullanmak istiyoruz. Bunun alt yapısını yapıp gerekirse bütün alanı komple tescilleyeceğiz'' dedi.

Yolağzı Köyü Muhtarı Fehim Gündüz ise, Gürcü Kraliçesi Tamara'nın burada olduğunun söylendiğini belirterek, 'Gürcüler tarafından yapılan araştırmalara göre Kraliçe Tamara'nın mezarı onların bulunduğu bölgede olmadığı yönünde. Onların araştırmalarına göre de Posof ya da Artvin'in Posof'a taraf olan bölgesinde olduğu yönünde. Yani bu iki bölgede olabileceğini tespit ediyorlar' diye konuştu.

Gündüz, ''Gürcülerin önceden yaptıkları araştırmada da Kraliçe Tamara'nın mezarının Posof Kesikkayalar bölgesinde olduğunu kendileri söylüyor. Rivayete göre Kesikkayanın içerisinde 205 odanın bulunduğu bir yerleşim alanının olduğu bir alandan bahsedebiliriz. Üst taraftan kayaların uzunluğu 800 metre, yüksekliği 150 metre ve 2 tarafta nöbetçi mağaraları var. Nöbetçi mağaraların birinin kapısı taştan, ama alt kısma inilemiyor. Zamanla heyelan nedeniyle tahrip olmuş'' dedi.

2024'te başlayıp 2026'da yayımlanan Posof Orta Çağ Arkeolojik Yüzey Araştırması sonuçlarına göre Kesikkayalar ve çevresi, Orta Çağ'a ait çok sayıda kültür varlığı barındıran önemli bir arkeolojik alan olarak tespit edilmiş.

Bu bölge, Posof'taki en önemli Orta Çağ arkeolojik alanlarından biri olarak görülüyor ve araştırmaların ilerleyen aşamalarında yeni bulguların ortaya çıkabileceği belirtiliyor.

Çıldır ilçesinde KAI Eğitim Vakfı kurucusu Prof. Dr. Esfender Korkmaz tarafından Karaçay Çayı üzerinde yaptırılan Gezi parkı köprü açılış programına, Akademisyen Prof. Dr. Esfender Korkmaz, Türkiye'de İş Dünyası dergisi Genel Yayın Yönetmeni Celal Toprak, Çıldır Belediye Başkanı Yakup Kemal Azioğlu ve vatandaşlar katıldı.

Açılış töreninde konuşan Korkmaz, 'Şu anda çok duyguluyum, Çıldır'ı ve bu yöreyi seven birisi olarak bölgeye hizmet etmeyi seviyorum. İnsanların bir yerlere gelmesi zor değil ama orada kalması çok zor. Biz de elimizden geldiği kadar, yüreğimizin, imkânımızın yettiği kadar Çıldır'a dönük hizmet etmeye devam edeceğiz' dedi.

Kurdele kesiminin ardından köprü vatandaşların kullanımına açılırken, katılımcılar yeni köprü üzerinde yürüyerek incelemelerde bulundu. Bölge halkı ise hizmete giren köprünün yayaların güvenliğini arttıracağını ve daha rahat hale getireceğini belirterek emeği geçenlere teşekkür etti.

Program kapsamında kurulan stantlarda birbirinden farklı yöresel yemekler, tatlılar ve geleneksel ürünler tanıtıldı. Katılımcılar, hazırlanan lezzetleri tatma fırsatı bulurken, Türk mutfağının tarihsel ve kültürel önemine dikkat çekildi. Etkinliğe protokol üyeleri, kurum temsilcileri, vatandaşlar ve öğrenciler yoğun ilgi gösterdi.

Program boyunca misafirlerle yakından ilgilenen Ardahan İl Kültür ve Turizm Müdürü Uğur Dede, Türk Mutfağı Haftası'nın kültürel değerlerin yaşatılması açısından büyük önem taşıdığını belirtti. Dede açıklamasında, Ardahan mutfağının zenginliğini tanıtmak ve gelecek nesillere aktarmak amacıyla bu tür etkinliklerin devam edeceğini ifade ederek, programa katılım sağlayan herkese teşekkür etti.

Samimi ortamda gerçekleşen etkinlikte, Ardahan'ın geleneksel mutfağı bir kez daha katılımcılardan tam not aldı.

İlçe genelinde yürütülen çalışmalar kapsamında iş makineleriyle açılan hatlara doğalgaz boruları yerleştirilirken, ekipler bağlantı noktalarında yoğun mesai harcıyor. Çalışmaların tamamlanmasının ardından çok sayıda hanenin doğalgaz hizmetinden yararlanması hedefleniyor.

Yetkililer, altyapı çalışmalarının planlanan program doğrultusunda sürdüğünü belirterek, vatandaşlardan çalışma yapılan bölgelerde dikkatli olmalarını istedi. İlçede bazı cadde ve sokaklarda geçici trafik düzenlemeleri uygulanırken, çalışmalar nedeniyle bozulan yolların da yeniden düzenleneceği öğrenildi.

Özellikle kış aylarının sert geçtiği bölgede doğalgazın yaygınlaşmasının hem ısınma maliyetlerini azaltması hem de hava kirliliğinin önüne geçmesi bekleniyor. Vatandaşlar ise doğalgaz çalışmalarının tamamlanmasını memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti.

Ana Okul Müdürü Pınar Çanak ve öğretmenlerin organizasyonu ile gerçekleşen etkinlikte birçok farklı aktivite yer aldı. Etkinlik kapsamında annelerin yer aldığı annem beni sesimden tanır, annem beni gözümden tanır ve sandalye kapmaca oyunları oynandı. Daha sonra annelerle çocuklar beraber çanta boyama etkinliği gerçekleştirdi.

Annelere sürpriz hediyeler verildi. Etkinliğin sonunda hazırlanan çeşitli yiyecekler tüm davetlilere ikram edildi.

Kent merkezine yaklaşık 15 kilometre uzaklıktaki Ağzıpek köyü, baharın habercisi leylekleri misafir ediyor. Her yıl olduğu gibi bu yıl da göç yolculuklarını tamamlayarak köye gelen onlarca leylek, oluşturdukları görüntülerle doğaya renk kattı. Her yıl aynı yuvalarına dönen leylekler, köy halkı tarafından da özenle korunuyor. Köylüler, leyleklerin artık köyün simgesi haline geldiğini belirterek onların gelişiyle baharın başladığını söyledi.

Vatandaşlardan Bilgin Aygün, leyleklerin yıllardır bölgede yaşadığını ifade ederek, 'Her sene gelip aynı yuvalarına yerleşiyorlar. Artık köyümüz leyleklerle anılıyor. Onlara zarar gelmemesi için herkes dikkat ediyor' dedi.

Aygün, ''Yıllardır leyleklerle içli dışlı olduk. Kadim dostlarımız diyebiliriz leyleklere. Her yıl sonbahar aylarında göç ederler ve kar kalmadan da tekrar geri dönerler. Bazen erken zamanda yani şubat ayında da gelenler olur. Çünkü bu köyü seviyorlar. Şu anda köyümüzde 30'a yakın leylek yuvası var. Yani her yıl 180 leyleği göç ettiriyoruz. Bu köy sadece leylekler değil bir çok kuş türüne de ev sahipliği yapıyor'' dedi.

Doğal yaşamın dikkat çektiği köy, fotoğraf tutkunlarının da uğrak noktası oldu. Gökyüzünde süzülen leylekler ve yuvalardaki hareketlilik kartpostallık görüntüler oluşturdu.

TÜİK tarafından paylaşılan 'İşsizlik Oranı En Düşük 10 Şehir' listesinin zirvesine yerleşen Ardahan, bu başarısıyla kentin sosyo-ekonomik tablosunda yeni bir sayfa açtı.

Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla bu gururu hemşerileriyle paylaşan Belediye Başkanı Faruk Demir, yıllar önce verdiği vaadin gerçeğe dönüşmesinin haklı mutluluğunu yaşadı. Öte yandan, bölgedeki diğer illerle kıyaslandığında komşu şehir Erzurum, %5,8'lik oranla ancak listenin 10'uncu sırasında yer alabildi.

DÜŞÜK RAKAMLARIN ARKASINDAKİ YEREL DİNAMİKLER VE TEKSTİL HAMLESİ

Türkiye genelinde işsizlik oranının %8,1 ile son 21 yılın en düşük seviyesine gerilediği bu dönemde; Ardahan, Kastamonu ve Burdur gibi illerin genel eğilimden pozitif ayrışması dikkat çekti.

Bu başarının temelinde yerel kalkınma modellerinin olduğu vurgulanırken, özellikle Ardahan Belediyesi'nin girişimleriyle il merkezinde hayata geçirilen tekstil atölyelerinin istihdama doğrudan katkı sunduğu belirtiliyor. Bu atölyeler sayesinde işsizliğin minimize edildiği ve Başkan Demir'in 'işsizliği bitirme' vizyonunun sahada karşılık bulduğu ifade ediliyor.

İSTİHDAMDA CİNSİYET TEMELLİ AYRIŞMA VE MEVSİMSEL RİSKLER

Başarı tablosuna rağmen veriler, istihdamın niteliği ve geleceğine dair kritik analizleri de içeriyor. 2025 yılı itibarıyla Türkiye'de işsiz sayısı azalarak 2 milyon 966 bin kişiye düşse de erkeklerde %6,8 olan işsizlik oranının kadınlarda %11,3 seviyesinde seyretmesi, cinsiyet temelli ayrışmanın devam ettiğini gösteriyor. Ayrıca, Türkiye genelindeki %29,7'lik atıl işgücü oranı, resmi rakamların ötesinde bir risk olarak varlığını koruyor.

Ardahan gibi tarım ve hayvancılığın lokomotif olduğu şehirlerde, ekonomik faaliyetlerin büyük ölçüde mevsimsel çalışma şartlarına bağlı olması ise farklı bir tartışmayı tetikliyor. İşgücünün yılın her döneminde tam verimle kullanılamaması, istihdam başarısını tescillerken bir yandan da üretim niteliğinin artırılması ve işgücü verimliliği üzerine yeni bir süreç başlatıyor.

RAMS Park'ta oynanan karşılaşmanın ardından binlerce taraftar ellerinde bayraklar ve meşalelerle kutlamalara başladı. Ardahan'da araç konvoyları oluşturulurken, taraftarlar marşlar ve tezahüratlar eşliğinde şampiyonluğu kutladı.

Sahara Geçidi'nde mayıs ayında etkili olan kar yağışı, bölgeyi yeniden beyaza bürüdü. Bahar mevsiminin yaşandığı günlerde yüksek rakımlı geçitte etkisini gösteren kar yağışı, sürücülere zor anlar yaşattı.

Sabah saatlerinde başlayan ve aralıklarla devam eden yağış sonrası, özellikle ağır tonajlı araç sürücüleri yolda dikkatli ilerlemek zorunda kaldı. Karla mücadele ekipleri ise ulaşımın aksamaması için bölgede çalışmalarını sürdürdü.

Mayıs ayında yağan kar vatandaşları hayrete düşürürken, beyaza bürünen dağlar ve ormanlık alanlar ise kartpostallık görüntüler oluşturdu. Yetkililer, yüksek kesimlerde hava sıcaklıklarının düşmesiyle birlikte kar yağışının etkili olabileceğini belirterek sürücüleri dikkatli olmaları konusunda uyardı.

Kış aylarında yüzeyi tamamen buzla kaplanan ve baharın gelmesiyle eriyen kar ve yağmur sebebiyle debisi yükselen Kura Nehri, Ardahan Ovası'nı adeta göle çevirdi.

Evler su altında kaldı

Nehrin taşması sonucu tarım arazileri sular altında kaldı. Su seviyesi giderek yükselen Kura Nehri, bölgede bulunan evler için büyük tehdit oluşturmaya başlarken ev sahiplerini de tedirgin etti. Çayır ve meraları kaplayan suyun daha da yükseleceğini belirten vatandaşlar, evlerin sular altında kalabileceğini belirtti.

Bahar aylarının gelmesiyle birlikte doğanın canlanışını sağlıklı bir zemine oturtmak isteyen belediye ekipleri, kent genelindeki yeşil alanlarda ve yol kenarlarında kapsamlı bir çalışma başlattı.

Uzman ekipler eşliğinde yürütülen budama işlemlerinde, özellikle kış boyu sarkan ve yol üzerine uzanarak tehlike arz eden dallar tek tek temizleniyor.

Belediye ekiplerinin yoğun mesaisine sahne olan ağaç budama çalışmalarıyla; hem kurumuş ve hastalıklı dalların ayıklanarak ağaçların daha güçlü ve sağlıklı şekilde gelişmesi destekleniyor hem de yol üzerine sarkan dalların temizlenmesiyle özellikle yüksek tonajlı araçların geçişi esnasında yaşanan görüş kısıtlılığı ve fiziki engellerin ortadan kaldırılması hedefleniyor.

Uzun ve çetin geçen kış mevsiminin ardından havaların ısınmasıyla birlikte hayvancılıkla uğraşan üreticiler, sürülerini yeniden meralarla buluşturdu. Türkiye'nin birçok bölgesinde olduğu gibi Ardahan'da baharın gelişi, üreticiler için adeta yeni bir sezonun başlangıcı oldu.

Kış boyunca kapalı alanlarda bakılan ve büyük ölçüde hazır yemle beslenen hayvanlar, yeşeren meralara çıkarıldı. Üreticiler, artan yem fiyatları nedeniyle zor bir dönem geçirdiklerini belirtirken, meraya çıkışın hem ekonomik hem de hayvan sağlığı açısından büyük bir rahatlama sağladığını ifade ediyor.

Meraların yeniden kullanıma açılmasıyla hayvanlar doğal otlarla beslenmeye başlarken, bu durum süt ve et veriminde kalite artışına da katkı sağlıyor.

Üretici Yasin Yılmaz, ''Uzun geçen kışın ardından çok şükür hayvanlarımızı meraya çıkarttık. Ot, saman ve yem fiyatları çok pahalı ve sütün alım fiyatlıda çok ucuz'' dedi.

Ardahan ile Artvin illerini birbirine bağlayan 2 bin 470 rakımlı Sahara Geçidi'nde kaydedilen görüntüler yürekleri ısıttı. Mayıs ayı olmasına rağmen yoğun kar örtüsü altında yiyecek bulmakta zorlanan bir tilki, bölgedeki bir vatandaşın dikkati sayesinde aç kalmaktan kurtuldu.

Halil İbrahim Mert, Sahara Geçidi'nde aracıyla seyir halindeyken yol kenarında ilerleyen tilkinin yiyecek aradığını fark etti. Bunun üzerine durdurduğu aracından inen Mert, yanına yaklaştığı tilkiyi elliyle yiyecek verip besledi. Tilkinin karnını doyurduğu anlar da cep telefonu kamerasıyla görüntülendi.

Mert, ''Şu an 2 bin 470 rakımlı Sahara Geçidi'ndeyiz. Bir tilkiye rastladık. Bu bölgede kendi başına yiyecek bulması bu mevsimde biraz zor. Zaten insanların beslemesine de alışmış. Bizi görünce yiyecek istemek için hemen yanımıza geldi. Biz de yanımızda bulundurduğumuz yiyeceklerden verelim dedik'' dedi.

Karnını doyuran tilki, bir süre sonra bölgeden uzaklaşarak gözden kayboldu.

Edinilen bilgiye göre, Ardahan'ın Göle ilçesine bağlı Samandöken köyünde bulunan bir evde henüz belirlenemeyen nedenle yangın çıktı. Kısa sürede büyüyen alevler evi sararken, çevredeki vatandaşlar durumu itfaiye ve AFAD ekiplerine bildirdi. Olay yerine sevk edilen ekiplerin müdahalesiyle yangın kontrol altına alınarak söndürüldü.

Yangının çıkış nedeninin belirlenmesi için çalışma başlatıldı.

Yalnızçam ve Allahuekber dağlarından doğan, Ardahan'ın içinden geçip Gürcistan ve Azerbaycan üzerinden Hazar Denizi'ne dökülen Kura Nehri dağlardaki karın erimesi ile taştı ve ovayı göle çevirdi. Serhat Soylu, ovada kano ile gezintiye çıktı. Göle dönen ovada kürek çeken Serhat Soylu, 'Tamamen göle dönüşen Ardahan ovasında kano heyecanını yaşadık. Bütün herkesi buraya davet ediyoruz. Ardahan'ımız muhteşem' dedi.

Kısacası, doğanın sunduğu bu sıra dışı manzara hem görsel bir şölen hem de dikkat edilmesi gereken bir durum olarak öne çıkıyor.

Serhat Soylu, Ardahan'da baharın gelmesiyle birlikte kentin etrafını saran dağlardaki kar erimeye başladı. Son günlerde etkili olan sağanak yağış ve kar sularının etkisiyle Kür Nehri'nin debisi yükseldi. Ve Ardahan ovası göle döndü'' dedi.

Ovada oluşan göl bu arada birçok kuş türüne de ev sahipliği yapmaya başladı.

Başkan seçiminde 864 meclis üyesinden 757'si oy kullandı. Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer 446 oy alarak başkan seçildi. AK Partili Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanı Fırat Görgel ise 311 oy aldı.

Başkan ve Meclis Başkanlık Divan seçiminin ardından encümen üyeleri seçimi yapıldı. Ardahan Belediye Başkanı Faruk Demir, yapılan oylamayla Encümenliğe seçildi. Bundan böyle TBB'nin A takımında yer alacak olan Başkan Demir, bu başarısıyla bir kez daha Ardahanlı hemşerilerinin gurur kaynağı oldu.

Toplantıya katılan Belediye Başkanı Faruk Demir, gerçekleştirilen oylama sonucunda TBB'nin yönetim kademesine girme başarısı göstererek Ardahan'ı çok daha iyi bir konumda temsil etme imkanı elde etti.

Mutluluk haberini sosyal medya hesabından bir açıklama yaparak duyuran Başkan Demir, süreçte emeği geçen herkese teşekkür ederek,

'Ankara'da TBB (Türkiye Belediyeler Birliği) Genel kurulunda Vahap Seçer başkanımıza, şahsımı da Encümen (yönetim) üyeliğine layık gören Türkiye'min tüm belediye başkanlarına sonsuz teşekkürler ediyorum.'

Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Genel Başkan Yardımcısı Semih Yalçın, Ardahan İl Teşkilatı'nın feshedildiğini ve il başkanlığına Sevim Köseliören'in atandığını açıkladı.

MHP Genel Başkan Yardımcısı Semih Yalçın, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada MHP Ardahan İl Teşkilatı'nın feshedildiğini duyurdu. Genel Başkan Yardımcısı Yalçın, fesih kararının parti tüzüğüne dayandığını vurgulayarak, 'Milliyetçi Hareket Partisi Ardahan İl Teşkilatı, parti tüzüğümüzün 52. ve 54. maddelerinin tanıdığı yetkiye istinaden, tüzüğümüzün 34. maddesi uyarınca feshedilmiştir. Yine aynı maddelerin verdiği yetki çerçevesinde, Milliyetçi Hareket Partisi Ardahan İl Başkanlığı görevine Sevim Köseliören atanmıştır' dedi.

Yoğun kar ve tipi özellikle yüksek kesimlerde ulaşımı olumsuz etkiledi. Ardahan-Posof kara yolundaki 2 bin 550 rakımlı Ilgar Geçidi, görüş mesafesinin düşmesi ve yolun karla kaplanması ulaşımda aksamalara neden oldu.

Yoğun kar yağışıyla birlikte oluşan buzlanma da sürüş güvenliğini olumsuz etkiliyor. Sürücüler, kaygan zemin ve düşük görüş mesafesi nedeniyle yolda kontrollü ilerlemek zorunda kalırken, Ilgar Geçidi'nde çok sayıda tır mahsur kaldı.

Karayolları ekipleri, bölgede kar küreme ve tuzlama çalışmalarını aralıksız sürdürüyor. Ancak tipinin etkili olması zaman zaman çalışmaları zorlaştırıyor.

Öte yandan yetkililer, sürücülere zincirsiz yola çıkmamaları, hızlarını düşürmeleri ve zorunlu olmadıkça bu güzergahı kullanmamaları yönünde uyarılarda bulundu. Bölgede kar yağışı ve tipinin önümüzdeki saatlerde de etkisini sürdürmesi bekleniyor.

Bahar aylarının yaşandığı nisan ayında aniden bastıran kar yağışı, kenti kısa sürede beyaza bürüdü. Sabah saatlerinde başlayan yağışla birlikte özellikle yüksek kesimlerde kar kalınlığı artarken, ortaya kartpostallık görüntüler çıktı. Etkili olan kar yağışıyla araçlar ve binalar karla kaplandı, kentte adeta kış manzaraları oluştu.

Kent sakinleri, nisan ayında kar yağışının nadir görüldüğünü belirterek, hava sıcaklıklarının aniden düşmesiyle birlikte günlük hayatın da kısmen etkilendiğini ifade etti.

Gerçekleşen ziyarette öğrencilerle yakından ilgilenen Rektör Emiroğlu, Türkiye ile Azerbaycan arasında köklü bir geçmişe dayanan kardeşlik ilişkilerinin eğitim ve akademik iş birlikleri aracılığıyla daha da güçlendiğini vurguladı. İki ülke arasındaki 'iki devlet, tek millet' anlayışının üniversiteler arası iş birliklerine de yansıdığını ifade ederek bu tür akademik değişim ve staj programlarının hem kültürel etkileşimi artırdığını hem de öğrencilerin mesleki gelişimlerine önemli katkılar sunduğunu belirtti.

Öğrenciler, Üniversitede gördükleri misafirperverlikten ve kendilerine sunulan nitelikli staj imkânlarından duydukları memnuniyeti dile getirerek, Türkiye'de edindikleri tecrübelerin kariyer yolculuklarında kendileri için önemli olduğunu ifade ettiler. Programın hem akademik donanım hem de kültürel zenginlik açısından oldukça verimli geçtiğini belirten öğrenciler, desteklerinden dolayı Rektör Emiroğlu'na teşekkür ettiler. Ziyaret, öğrencilerin Azerbaycan'a özgü geleneksel hediyeleri Rektöre takdim etmesi ve çekilen hatıra fotoğrafıyla sona erdi.